De BBC heeft Matt Brittin tot directeur-generaal benoemd. Hij volgt Tim Davie op, die vorig jaar opstapte na ophef over de montage van een documentaire over de Amerikaanse president Trump.
De 57-jarige Brittin werkte achttien jaar bij Google en had de leiding over de regio's Afrika, het Midden-Oosten en Europa. Hoewel Brittin geen achtergrond heeft in de omroepwereld, heeft hij volgens de BBC wel veel relevante werkervaring.
De bestuursvoorzitter van de omroep, Samir Shah, noemt de Britse Brittin een uitstekende leider. Zijn nieuwe positie geldt als een van de meest veeleisende functies in de Britse mediawereld.
Een van de eerste taken waar de nieuwe topman zich mee bezig zal houden is het afhandelen van de rechtszaak die Trump heeft aangespannen tegen de BBC. De Amerikaanse president eist miljarden dollars van de omroep om de gewraakte montage.
In een documentaire over Trump die in 2024 door de BBC werd uitgezonden, werden drie van zijn uitspraken gemonteerd tot één. Het gaat om de uitspraken: "We gaan naar het Capitool" en "En we gaan vechten. We fight like hell". De uitspraken van Trump komen uit zijn toespraak die hij hield vlak voor de bestorming van het Capitool op 6 januari 2021.
Door de fragmenten samen te voegen werd de indruk gewekt dat Trump zijn aanhangers opriep om te vechten bij het Congres, terwijl er in werkelijkheid bijna een uur tussen de uitspraken zat.
De BBC heeft in een brief aan Trump zijn excuses aangeboden voor de misleidende montage en erkend dat ten onrechte de suggestie werd gewekt dat de Amerikaanse president expliciet opriep tot geweld. Ook namen Davie en hoofdredacteur Deborah Turness ontslag vanwege de ophef.
Maar dat was voor Trump niet voldoende en hij zette de rechtszaak door, omdat zijn reputatie geschaad zou zijn. Hij eist tien miljard dollar van de Britse zender.
Uit rechtbankdocumenten die vorige week werden vrijgegeven blijkt dat de BBC de rechtbank in de Amerikaanse staat Florida heeft gevraagd om de zaak te seponeren. Volgens de BBC toont de herverkiezing van Trump aan dat de montage zijn imago niet heeft beschadigd.
Mocht de zaak niet geseponeerd worden, dan staat er een zitting gepland voor volgend jaar februari.
De gevolgen van de oorlog in het Midden-Oosten zijn voor bepaalde consumenten en bedrijven na vier weken al voelbaar in de portemonnee. Nu de benzine en andere brandstoffen steeds duurder worden wil de Tweede Kamer compensatiemaatregelen, maar die kosten geld.
In een Kamerdebat met het kabinet komen verschillende mogelijkheden langs. De partijen discussiëren ook onderling met elkaar, want aan bijna elke mogelijkheid kleven ook nadelen.
Het debat is hier live te volgen.
GL-PvdA stelt voor een maximumprijs per liter brandstof aan de pomp vast te stellen, net als in België. Partijleider Klaver vindt dat meteen een goede gelegenheid om wat hij noemt "overwinsten van de oliebedrijven af te romen".
Niet alle fracties zijn meteen enthousiast. "Zorgt dit er niet voor dat het de pomphouder de nek omdraait?" vraagt CDA-leider Bontenbal. De rekening van een maximum brandstofprijs komt niet alleen bij de oliemaatschappijen te liggen, maar ook bij de pomphouders, verwacht hij. Daar zitten kleine ondernemers en franchisenemers tussen.
Klaver: "Het gaat dus om de manier waarop je het doet en dat is wat we aan het kabinet vragen om uit te zoeken." Bontenbal: "De vraag is of uw instrument ertoe zal leiden dat het voordeel bij de mensen terecht komt die het het meest nodig hebben. Ik heb dat bewijs nog niet gezien."
Een andere mogelijkheid is het verlagen van de accijnzen, de belasting op brandstoffen. Dat kost de staatskas en dus de belastingbetaler veel geld. Elke 10 cent verlaging betekent 1 miljard euro per jaar minder in de schatkist. Dat geld moet dan met andere belastingheffingen of met extra bezuinigingen weer gevonden worden.
De VVD is voorstander van het verlagen van de brandstofaccijnzen en zoekt medestanders om dat te steunen. Maar ook dit plan krijgt kritiek, bijvoorbeeld omdat deze vorm van compensatie ook bij mensen terechtkomt die het niet direct nodig hebben.
De ChristenUnie vindt dat er meer aandacht moet zijn voor het besparen van brandstof en dat de overheid mensen moet oproepen om meer thuis te werken. "Wij staan ervoor open om de accijnzen te verlagen, maar waar komt het geld vandaan?" De politiek moet niet te snel van alles gaan beloven, vindt Kamerlid Grinwis. "De overheid moeten zich bewust zijn van de beperktheid van onze mogelijkheden. We zijn niet een EHBO."
Het Kamerdebat gaat behalve over de auto ook over energie in huis. Het kabinet heeft al toegezegd dat het Tijdelijk Noodfonds Energie toch terugkomt voor mensen met een hoge energierekening en een laag inkomen. Dat moet ergens in het najaar klaar zijn. Hier zijn veel fracties voor, al zijn er partijen die het allemaal te langzaam vinden gaan.
Het kabinet komt later vanavond aan het woord. Te snel te veel geld uitgeven ziet het kabinet niet zitten. Wel worden verschillende plannen en scenario's onderzocht. Daarbij houdt het kabinet er rekening mee dat hogere energieprijzen geen probleem van weken zijn, maar mogelijk van jaren.
De Keniaanse politie heeft een massagraf ontdekt op een privébegraafplaats in Kericho, een stad in het zuidwesten van Kenia. In het graf zijn 32 lichamen gevonden, waaronder 25 kinderlichamen en foetussen. Er zijn twee verdachten opgepakt.
De politie had de opdracht gekregen om op de begraafplaats veertien lijken op te graven, maar stuitte op veel meer lichamen dan verwacht.
Uit onderzoek van de politie blijkt dat dertien van de gevonden lichamen afkomstig zijn uit een ziekenhuis in Nyamira, zo'n anderhalf uur bij het kerkhof vandaan. Hoe de lijken in het massagraf terechtkwamen is nog onduidelijk. Ook is niet bekend waar de overige lichamen vandaan komen.
Gisteren zijn alle lijken uit het graf gehaald. "Wat we hebben gevonden is nogal ongewoon", zei een patholoog die aanwezig was bij de opgraving, die zes uur duurde. Er zijn ook losse lichaamsdelen aangetroffen en niet alle lichamen waren nog volledig intact. De lichamen zaten in jutezakken.
De lijken bevonden zich in verschillende staten van ontbinding. De volwassenen waren verder ontbonden dan de kinderlichamen en foetussen, wat erop wijst dat ze niet op hetzelfde moment zijn begraven.
De organisatie achter de begraafplaats zegt niet betrokken te zijn bij de mysterieuze begrafenissen.
Na een moordpoging op een Iraanse man en explosies en brandstichtingen bij Joodse organisaties, neemt de angst onder Iraniërs in Nederland toe: hoe ver reikt de invloed van het Iraanse regime? Of er in deze gevallen een verband daarmee is, wordt nog onderzocht. Maar aanwijzingen dat 'de lange arm van Teheran' er iets mee te maken heeft zijn er. Hoe werkt die buitenlandse inmenging?
Deze aflevering van De Dag kun je beluisteren via NPO Luister en alle andere podcastkanalen. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren!
Yaghoub Sharhani werd geboren in Iran en vluchtte ruim tien jaar geleden naar Nederland. Hij werkt nu als journalist voor onder meer De Groene Amsterdammer. Hij ziet parallellen met aanslagen in het verleden waarbij Iran een rol had. Sharhani deed ook onderzoek naar het gevoel van veiligheid onder Iraniërs in Nederland. Veel van hen zijn bang dat hen iets kan overkomen.
Reageren? Mail naar dedag@nos.nl
Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek
Redactie: Judith van de Hulsbeek
Het gerechtshof in Den Haag heeft Hasna A. in hoger beroep veroordeeld tot negen jaar celstraf. Het hof oordeelt dat de Syriëganger vier strafbare feiten heeft gepleegd. Zo is ze onder meer veroordeeld voor het medeplegen van een misdrijf tegen de menselijkheid, omdat A. een jezidi-vrouw als slaaf hield tijdens haar verblijf in het kalifaat.
De vrouw uit Hengelo kreeg in 2024 al 10 jaar gevangenisstraf opgelegd. Het was destijds de eerste keer dat in Nederland iemand terechtstond voor een misdrijf tegen jezidi's, een religieuze en etnische Koerdische minderheid. Zowel het Openbaar Ministerie als de vrouw ging tegen deze uitspraak in beroep.
Het hof oordeelde dat ze verminderd toerekeningsvatbaar is. Daarom krijgt ze een lagere straf dan de rechtbank had opgelegd. Wel heeft het hof beslist dat ze een schadevergoeding van 15.000 euro aan de jezidi-vrouw moet betalen.
Hasna A. reisde in 2015 vanuit Enschede samen met haar zoon naar Syrië om daar te gaan leven in het kalifaat van Islamitische Staat (IS). Naar eigen zeggen wilde ze daar een nieuw leven opbouwen.
Daar trouwde zij met een strijder van de terroristische groepering en kreeg ze nog drie kinderen. In totaal leefde ze vier jaar in het kalifaat. Nadat A. van haar man scheidde, is ze met haar gezin gevlucht en verbleef ze in gevangenenkampen.
In 2022 werd ze samen met elf andere vrouwen en hun 28 kinderen door Nederland uit een Syrisch gevangenenkamp opgehaald en keerde ze terug naar Nederland. Daar werden de vrouwen direct gearresteerd op verdenking van terroristische misdrijven.
Het hof oordeelt dat de vrouw in elk geval één jezidi-vrouw als slaaf heeft gebruikt om huishoudelijke taken uit te voeren. Net als de rechtbank in 2024 bewezen achtte, oordeelt het hof ook dat A. zich daarmee schuldig heeft gemaakt aan het medeplegen van slavernij. Dat is een misdrijf tegen de menselijkheid. De rechter noemde dit in 2024 "een buitengewoon ernstig feit is dat een gevangenisstraf van meerdere jaren rechtvaardigt".
Ook veroordeelde het hof de vrouw voor het opzettelijk in hulpeloze toestand laten van haar minderjarige kind. Hasna A. heeft jarenlang met haar minderjarige kind in een IS-strijdgebied geleefd. Daardoor stelde ze haar zoon bloot aan de gevaren die daarbij komen kijken. Door dat te doen, heeft ze haar kind in een hulpeloze toestand gelaten, zo oordeelt het hof.
De vrouw werd daarnaast ook veroordeeld voor voorbereidingshandelingen van terroristische misdrijven en deelname aan de terroristische organisatie Islamitische Staat.
Hongarije gaat het gastransport naar Oekraïne geleidelijk opschorten totdat er weer olie vloeit door de Droezjba-pijpleiding. Dat zegt premier Orbán. Oekraïne importeert een groot deel van zijn gas via Hongarije.
Het is het volgende hoofdstuk in een ruzie tussen Hongarije en Oekraïne over de Droezjba-pijpleiding. Rusland levert via de pijplijn olie aan Hongarije en Slowakije. De pijp loopt echter over Oekraïens grondgebied en raakte daar op 27 januari beschadigd, volgens Oekraïne door een Russische drone. Sindsdien stroomt er geen olie meer door.
Zowel Hongarije als Slowakije beschuldigt Oekraïne ervan de levering opzettelijk tegen te houden om zo te voorkomen dat de Russische oorlogskas wordt gespekt. De Oekraïense president Zelensky haalde eerder hard uit naar Orbán, onder meer door te zeggen dat hij "zijn adres zou delen met de strijdkrachten". Inmiddels loopt er een onderzoek naar het getroffen deel van de pijplijn.
In een video die Orbán op sociale media plaatste spreekt hij van chantage. "Zolang Oekraïne geen olie levert, zal het geen gas uit Hongarije ontvangen." Hij zegt dat Hongarije het gas gaat gebruiken om zijn eigen reserves aan te vullen. Kyiv heeft nog niet gereageerd op de uitspraken.
De afgelopen weken heeft Orbán ook de Europese Unie betrokken bij het geschil. De Hongaarse premier blokkeert vooralsnog een EU-lening van 90 miljard euro aan Oekraïne totdat de olielevering wordt hervat.
Dat geld is bedoeld om het land financieel te helpen en de economie draaiend te houden. Vanuit de EU-lidstaten is veel kritiek op de manier waarop Hongarije zijn vetorecht inzet op politieke gronden.
Ondertussen zit Orbán midden in campagnetijd omdat er volgende maand verkiezingen zijn en hij aan Péter Magyar een serieuze tegenstander heeft. De pro-Europese Magyar staat in de meeste opiniepeilingen aan kop.
Deze week werd bekend dat de Europese Commissie om opheldering heeft gevraagd na onthullingen dat de Hongaarse minister van Buitenlandse Zaken jarenlang zijn Russische ambtgenoot Lavrov op de hoogte hield van onderhandelingen in Brussel. Hongarije onderhoudt, ook na de Russische invasie in Oekraïne, warme banden met Moskou.
De Amerikaanse zanger en liedjesschrijver James Wesley Voight, beter bekend als Chip Taylor, is maandag op 86-jarige leeftijd overleden. De doodsoorzaak is niet bekend.
Hoewel hij zelf een hit scoorde met The Same Old Story is Taylor vooral bekend geworden met het schrijven van hits voor anderen. Hij groeide uit tot een van de invloedrijkste songwriters van de jaren 60 en 70.
Hij schreef onder meer Angel of the Morning en Wild Thing. De eerste was een groot succes in 1966 in de uitvoering van de Engelse rockband The Troggs. Later werd het zelfs wereldberoemd nadat gitarist Jimi Hendrix, na het spelen van het nummer, zijn gitaar in brand stak op het popfestival van Monterey.
In 2016 werd James Voight toegevoegd aan de Songwriters Hall of Fame voor zijn bijdrage aan nummers die klassiekers zijn geworden, vooral liedjes uit de jaren 60. Hij schreef voor veel bekende artiesten, onder wie Aretha Franklin, Johnny Cash en Frank Sinatra.
Hij nam tijdens zijn loopbaan veel platen op en werd voor Last Chance en Yonkers NY genomineerd voor een Grammy Award. Zijn laatste album, Words from holy gardens, kwam uit in februari dit jaar.
James Wesley Voight werd geboren in 1940 in New York en groeide op in een familie van bekendheden. Zijn vader was professioneel golfer. Zijn broer, Jon Voight, is een bekende acteur en de vader van actrice Angelina Jolie.
James zelf won op 14-jarige leeftijd het jeugdkampioenschap golf in New York. Hij verhuisde naar South Carolina om daar voor de universiteit te golfen, maar nam na een paar maanden afscheid van de sport en verhuisde terug naar zijn geboortestad om daar op het podium te kunnen staan.
In een interview uit 2019 vertelt hij dat zijn artiestennaam te danken heeft aan het golfen. "Mijn bijnaam bij het golfen was Chip, dus ik probeerde dat met een paar achternamen. Ik weet niet eens meer waarom Taylor ter sprake kwam, maar ineens was ik Chip Taylor."
Verder was hij een fanatieke gokker. In de jaren 90 nam hij tijdelijk afstand van zijn muzikale carrière en werd professioneel kansspeler.
Hij wedde op paardenraces en was goed in het tellen van kaarten bij blackjack. Daar verdiende hij veel geld mee, gaf hij zelf toe, maar zijn vaardigheid leidde ertoe dat hij uit veel casino's werd verbannen. Het tellen van kaarten is niet verboden, maar casino's mogen wel spelers weigeren.
Enkele jaren later keerde hij terug in de muziek en richtte zijn eigen label op, Train Wreck Records. Bij deze platenmaatschappij bracht hij nog enkele platen uit.
Chip Taylor overleed in een hospice, twee dagen na zijn 86e verjaardag.
Als je Esten op straat in de hoofdstad Tallinn vraagt waar ze hun digitale identiteit zoal voor gebruiken, dan krijg je de meest uiteenlopende antwoorden. Belastingen, voor de registratie van hun kind, voor het tekenen van een arbeidscontract. De zestienjarige Sebastian vertelt trots dat hij voor het eerst online heeft gestemd bij lokale verkiezingen. "Het was heel makkelijk."
Estland heeft al jaren een bijna volledig digitale overheid. Sinds 2025 kan je zelfs online je scheiding regelen. Niet voor niks wordt vanuit de hele wereld naar het kleine Baltische land gekeken om te leren hoe digitale dienstverlening efficiënter kan.
Ook in Nederland. Het nieuwe kabinet wil een "flinke inhaalslag" maken, is te lezen in het coalitieakkoord. Een specifiek voorbeeld wordt daarin genoemd: Estland. Die ambitie kreeg de afgelopen tijd extra urgentie door zorgen over het verouderde DigiD.
Het bedrijf dat verantwoordelijk is voor de servers daarvan, dreigt in handen te vallen van een Amerikaanse partij. Dat wil de Tweede Kamer niet, omdat dit ons systeem te afhankelijk maakt van Amerika.
EU-lidstaten zijn opgeroepen om in 2027 een 'wallet' klaar hebben - een nieuwe manier om met je digitale identiteit in te loggen. Maar die van Nederland is op zijn vroegst in 2028 klaar.
Esten hebben één portaal waarin ze bijna alles kunnen regelen. Burgers gebruiken een e-ID - een digitale combinatie van een handtekening en een identificatiebewijs. Zo'n e-ID gaat veel verder dan een DigiD, omdat het wettelijk kwalificeert als een zogenoemde natte handtekening in de EU. Daarmee kan je niet alleen bij de overheid terecht, maar ook bij bedrijven.
Dat een volledig digitale overheid het leven makkelijk maakt voor burgers en ondernemers, weet bloemenverkoper Peter Boeijkens ook. Hij verhuisde 19 jaar geleden naar Estland. "Je kan zelfs een bedrijf online starten hier, alles gaat digitaal", vertelt hij tijdens het schikken van seringen in zijn zaak in Tallinn.
De ondernemer haalt zijn telefoon uit zijn zak en opent de overheidsapp. Daar komen alle rubrieken langs: familie, gezondheidszorg, onderwijs, woning. Als hij wat verder scrolt komt hij op een andere opvallende optie: datatracker.
Daar is te zien dat het bevolkingsregister als laatste zijn data heeft opgevraagd. Boeijkens heeft die pagina nog nooit bekeken, erkent hij. maar juist die transparantie is een fundament van het systeem. Burgers kunnen altijd controleren wie hun data gebruikt.
De ruggengraat onder dit alles is X-Road, een systeem dat ervoor zorgt dat overheidsdiensten veilig gegevens uitwisselen. Daardoor hoef je informatie nooit meer dan één keer in te vullen.
Estland stelt dat het afschaffen van fysieke loketten en bureaucratie jaarlijks zo'n 2 procent van het bbp bespaart. Boeijkens kan zich niet herinneren wanneer hij voor het laatst in een gemeentehuis was. "Voor mijn ID-kaart, negentien jaar geleden. Eén keer."
Na de onafhankelijkheid van de Sovjet-Unie werd de overheid vanaf nul opgebouwd, meteen digitaal. In Nederland bestonden de diensten al en werden die later aan elkaar gekoppeld een veel ingewikkelder proces.
Al ging de Estse digitalisering ook niet zonder problemen. Vooral ouderen en mensen op het plattenland hadden moeite met het verdwijnen van fysieke loketten. En er waren datalekken. Het vertrouwen van burgers behouden vraagt daarom voortdurende aandacht, zegt minister Pakosta van Justitie en Digitale Zaken tegenover de NOS.
De grootste uitdaging nu is om deze systemen veilig te houden in dit tijdperk van kunstmatige intelligentie. "Dit vraagt een heel nieuw niveau van cyberveiligheid", zegt Pakosta.
Eind 2024 waren de registers van het Oekraïense ministerie van Justitie voor het eerst het doelwit van een cyberaanval waarin AI niet alleen een hulpmiddel was, maar ook autonoom handelde. Oekraïne gebruikt met Estse hulp een eigen versie van X-road en houdt Rusland verantwoordelijk voor de aanval.
Estland ziet de oosterbuur ook als de grootste dreiging. In 2007 werd het land getroffen door een eerste grootschalige cyberaanval en de druk neemt alleen maar toe. Als digitaal vangnet opende het daarom een 'data-ambassade' in Luxemburg: een back-up van cruciale systemen buiten de eigen landsgrenzen.
En net als Nederland kijkt Estland hoe ze voorkomen dat het systeem kwetsbaar wordt voor druk uit de VS. "Ons doel is, zeker met gevoelige data, dat de volledige controle over de data in Europa ligt", zegt Pakosta. "Zonder dat er een achterdeur is."
De Estse digitale staat laat zien hoe efficiënt en gebruiksvriendelijk een overheid kan zijn als systemen vanaf de basis goed zijn ontworpen. Maar, zeggen ze in Estland ook: ons succes kan een voorbeeld zijn, maar niet zomaar gekopieerd worden.
Onder meer anti-terrorismecentrum ICCT acht Iraanse betrokkenheid waarschijnlijk bij de aanslagen op Joodse instellingen in Nederland, evenals bij een man van Iraanse afkomst die werd neergeschoten in Schoonhoven. Het staat nog niet vast dat het land er iets mee te maken heeft. Wel wijzen experts er al langer op dat 'de lange arm van Iran' soms ook tot in Nederland reikt.
Minister Van Weel van Justitie en Veiligheid ze ook al er rekening mee te houden dat Iran mogelijk achter de aanval in Schoonhoven zit. "Het feit dat hij Iraans is en dat hij zich uitsprak tegen het regime, is iets wat we natuurlijk serieus moeten nemen."
Naast aanslagen op Joodse instellingen in Rotterdam en Amsterdam, heeft een terreurgroepering genaamd Ashab al-Yamin ook antisemitische aanvallen in België en het Verenigd Koninkrijk opgeëist.
De in Den Haag gevestigde denktank ICCT benadrukt dat er nog veel onduidelijk is over deze nieuwe groep, maar schrijft in een maandag gepubliceerd rapport dat meerdere signalen wijzen richting Iran.
De daden van Ashab al-Yamin worden online toegejuicht en gedeeld door een militie in Irak. Deze groepering is pro-Iran, maar het is onduidelijk of de leden ook worden gesteund door Teheran. Volgens ICCT zijn sommige aanslagen zo snel gedeeld door de Iraakse groep dat die in direct contact met Ashab al-Yamin lijkt te staan.
Verder zijn de aangehouden verdachten vaak tieners gebleken. Volgens ICCT past dat in een bredere trend van hybride oorlogvoering, zoals Rusland doet in Europa, waarbij jonge mensen geronseld worden om tegen betaling geïmproviseerde aanslagen uit te voeren.
Tegelijkertijd zijn er aanwijzingen dat Ashab al-Yamin geïmproviseerd in elkaar is gezet, zoals het ogenschijnlijke gebruik van online vertalingstools in hun verklaringen. Sommige experts denken dat de groep zo gemaakt is dat het er vooral op moet lijken alsof er een link is met Iran.
Hoewel hard bewijs voor Iraanse betrokkenheid dus vooralsnog ontbreekt ziet Koen Aartsma van Instituut Clingendael dat de incidenten passen in de werkwijze van Iran. "Ook voor deze oorlog waren er geregeld dreigingen vanuit het Iraanse regime tegen kritische mensen in de diaspora hier. In Nederland hebben we ook in het verleden twee moordaanslagen gezien waarvan de AIVD gezegd heeft dat Iran daarachter zit."
Aartsma durft nog niet met zekerheid te stellen dat Iran een rol had bij de recente aanslagen. Hij ziet wel dat Iran de oorlog probeert te verplaatsen naar andere landen om die ook bij de strijd te betrekken.
"Dat doen ze bijvoorbeeld door zich nu te richten op Israëlische en Amerikaanse doelwitten, zoals Joodse instellingen. Ze proberen die impact in die landen te verhogen."
Mensen die dit soort aanslagen uitvoeren worden vaak wel opgepakt, maar daarna loopt het onderzoek spaak. Het is heel moeilijk om te bewijzen wie er precies achter zitten, ziet ook Aartsma. Ook omdat Iran het op verschillende manieren doet.
"Wat het regime kenmerkt is dat ze op hele subtiele wijze aanvallen kunnen uitvoeren, maar ook moord of kidnapping niet uitsluiten. Ze zijn bereid heel ver te gaan en hebben de laatste jaren een uitgebreid netwerk opgebouwd."
Ook Naser Aziz weet uit ervaring dat het Iraanse regime ook in Nederland actief is. Hij komt uit Iran, had daar als journalist kritiek op het regime en moest het land ontvluchten. "Dit is een terroristisch regime en gevaarlijker dan IS", zegt hij.
Hoewel hij naar eigen zeggen veilig zegt te zijn, heeft hij onder meer bedreigingen gehad. Want ook hier in Nederland ging hij verder met zijn werk. Hij zegt dat er zelfs aanslagen op hem zijn gepleegd.
"Ze hebben mij wel eens beschoten, maar ook vrienden van mij. Allemaal omdat ik nog steeds schrijf over het regime. Dat willen ze natuurlijk niet en dus bedreigen ze mij of willen ze me zelf doden."
Ook Aziz' familie in Iran wordt niet met rust gelaten. "Ze hebben mij wel eens gebeld dat ze mijn broer hebben en dat ze hem gaan vermoorden als ik niet stop."
Aziz werd een tijdje beveiligd door de Nederlandse staat, maar dat is lang niet voor iedere Iraniër die kritisch is weggelegd. "We moeten ons realiseren dat veel Iraniërs die hier wonen kritisch zijn", zegt Aartsma. "Die zijn gewoon niet allemaal te beveiligen."
Aziz draagt nu een alarmsysteem wat hem bij mogelijk gevaar direct in contact brengt met hulpdiensten. Toch blijft hij voorzichtig en op zijn hoede. "Ik spreek niet zomaar iedereen aan in een winkel. Thuis heb ik bijvoorbeeld altijd de gordijnen dicht. Maar ik blijf doorgaan met wat ik doe."
Gasfornuizen kunnen gevaarlijke hoeveelheden van de kankerverwekkende stof benzeen lekken, ook als ze uitstaan. Dat stellen Amerikaanse wetenschappers die hun onderzoek vandaag publiceren in Environmental Research Letters. Volgen hen kan dat ook gebeuren zonder dat er een gaslucht te ruiken is.
Twee jaar geleden deden de Amerikanen onderzoek in Amsterdam, Leeuwarden en steden in Italië en het Verenigd Koninkrijk. Ze bepaalden de samenstelling van het aardgas bij 78 fornuizen en onderzochten in 35 huishoudens hoeveel gas er weglekte uit het fornuis, terwijl het op dat moment niet werd gebruikt.
Het is al langer bekend dat Nederlands gas uit de zogeheten kleine aardgasvelden vaak relatief veel benzeen bevat. Van de Europese steden maten de onderzoekers in Amsterdam de hoogste concentraties benzeen. In de zestien monsters lag de concentratie benzeen gemiddeld 73 keer zo hoog als bij eerder metingen in Noord-Amerika. Bij de vier monsters in Leeuwarden lag de concentratie 39 keer zo hoog.
Hoewel de wetenschappers in Nederland maar twintig metingen deden en de locaties niet willekeurig verspreid zijn door Nederland, denken ze dat de metingen een goed beeld geven van de hoeveelheid benzeen in ons aardgas.
Benzeen in aardgas vormt een gezondheidsrisico als het aardgas onverbrand wordt ingeademd. De onderzoekers keken daarom in 35 keukens hoeveel gas er lekte. Dat gebeurde bij ongeveer 40 procent van de onderzochte fornuizen. In negen procent van de keukens lekte er zoveel gas uit het fornuis dat de Europese grenswaarde voor benzeen werd overschreden.
Te veel benzeen is niet altijd te ruiken. De geur die aan gas wordt toegevoegd, waarschuwt mensen tegen explosiegevaar, maar niet tegen giftige stoffen, zeggen de onderzoekers.
In 2013 deed het RIVM onderzoek naar de gezondheidsrisico's van benzeen in aardgas bij regulier gebruik, zoals koken. Het rijksinstituut achtte toen gezondheidsrisico's onwaarschijnlijk, maar stelde wel dat voor een aantal situaties onbekend is of er risico's zijn, bijvoorbeeld bij kleine, niet-opgemerkte lekkages in huis.
Het RIVM zegt nu in een reactie dat de onderzoeksresultaten "plausibel" lijken en zegt dat de geschatte concentraties benzeen inderdaad boven de Europese grenswaarde kunnen liggen.
Maar volgens het RIVM is er ook nog "veel onzekerheid in de geschatte blootstellingsniveaus en de kans dat zulke blootstellingssituaties zich voordoen." Ook is onduidelijk wat deze uitkomsten zeggen over de rest van Nederland.
Het onderzoek laat zien dat het cruciaal is om gaslekken uit fornuizen te voorkomen, zegt hoogleraar energietechnologie David Smeulders van de TU Eindhoven. Op verzoek van de NOS keek hij naar het Amerikaanse onderzoek. "Het is natuurlijk altijd belangrijk om je fornuis goed te onderhouden."
Het zou goed zijn als gasfornuizen regelmatig worden gecontroleerd, zegt Smeulders. Verder raadt hij aan om elke vijf jaar de rubberen slangen te vervangen, ze regelmatig aan te draaien en met een apparaat voor gasdetectie te controleren of alles goed vastzit.
Ook zou hij het een goed idee vinden om de geur die aan het reukloze aardgas wordt toegevoegd te versterken, juist omdat er relatief veel benzeen in Nederlands gas zit.
Onderzoeksinstituut TNO stelde eerder al in het laboratorium vast dat fornuizen benzeen lekken. Wie de blootstelling aan benzeen wil voorkomen, kan volgens TNO het best elektrisch koken. En als je toch op gas kookt tipt TNO om de afzuiging vóór, tijdens en na het koken aan te hebben.
Het giftige benzeen komt van nature voor in aardgas, maar de hoeveelheid varieert. Hoeveel benzeen er momenteel in het gasnet zit, is onbekend. "Het benzeengehalte is sterk afhankelijk van het gasveld waaruit het aardgas komt", zegt een woordvoerder van Gasunie, dat verantwoordelijk is voor de gasinfrastructuur.
Wel zeggen TNO en Gasunie dat het gemiddelde benzeengehalte in het gas dat wordt geleverd de afgelopen jaren is gedaald, omdat er meer lng aan wordt toegevoegd. In lng zit weinig tot geen benzeen.
Een Russische drone die vanuit Rusland het luchtruim van Estland was binnengedrongen, is vanochtend op een schoorsteen van de elektriciteitscentrale Auvere in het uiterste noordoosten van het land gebotst. Dat meldt de Estse binnenlandse veiligheidsdienst ISS.
De botsing gebeurde tegelijkertijd met Oekraïense aanvallen op de Russische havenstad Oest-Loega, nabij de grens met Estland. Volgens de commandant van de Estse strijdkrachten gaat het om aanvals- of lokdrone die Oekraïne gebruikte bij de aanval.
Er zijn geen gewonden gemeld. De elektriciteitscentrale is volgens de autoriteiten niet beschadigd en ook de stroomvoorziening is niet verstoord door de botsing.
De autoriteiten denken niet dat er sprake is van opzet. "De drone was niet op de energiecentrale of Estland in het algemeen gericht", stelt het Openbaar Ministerie. Er wordt nog onderzocht wat er precies gebeurd is. Getuigen die de botsing zagen gebeuren, is gevraagd zich te melden bij de veiligheidsdienst.
De minister van Buitenlandse Zaken van Estland zegt dat dit soort incidenten "de gevolgen zijn van de grootschalige Russische agressieoorlog". De baas van de inlichtingendienst gaat er dan ook van uit dat we meer van dit soort incidenten zullen zien. Hij benadrukt dat de plek waar de drone neerkwam verboden terrein is. De onderdelen van het onbemande luchtvaartuig kunnen mogelijk explosief zijn, waarschuwt de dienst.
De Estse omroep meldt daarnaast dat oliedepots in de Russische kuststad Primorsk, ook aan de Finse Golf, al twee dagen in de brand staan.
Ook gisteravond vlogen drones vanuit Rusland en Belarus door het Estse luchtruim, schrijft omroep ERR. Volgens de Estse binnenlandse veiligheidsdienst is vanochtend ook in buurland Letland een drone het luchtruim binnengedrongen. Dat onbemande vliegtuig werd tien minuten nadat het was waargenomen neergehaald. Deze drone was afkomstig uit Oekraïne en was volgens de autoriteiten per ongeluk in het luchtruim beland.
Ook Litouwen, de derde Baltische staat, had deze week te kampen met drones in het luchtruim. Daar explodeerde en stortte een Oekraïense aanvalsdrone maandagavond neer in een dunbevolkt gebied nabij de grens met Belarus.
Het is niet voor het eerst dat het luchtruim van de Baltische staten wordt geschonden. In 2025 heeft Rusland vier keer het Estse luchtruim geschonden. Bij de vierde keer, in september, riep Estland artikel 4 in. Daarop veroordeelden de NAVO-landen de Russische schending.
Ook boven Litouwen komen schendingen van het luchtruim vaker voor. Zo vlogen in oktober twee Russische vliegtuigen korte tijd boven dat land. Volgens Rusland ging het om een trainingsvlucht.
In de Baltische staten is de angst voor een Russische inval groot. De drie kleine landen hebben Rusland als buurman en zijn voor hun veiligheid sterk afhankelijk van de NAVO, die daar met militairen aanwezig is.
Volgens Europese inlichtingendiensten zou Rusland binnen drie tot vijf jaar daadwerkelijk kunnen aanvallen. Daarmee zou Rusland de eenheid binnen de NAVO kunnen testen.
De Deense sociaaldemocraten hebben na de verkiezingsuitslag een bittere pil moeten slikken. De partij blijft zoals bij de meeste verkiezingen de grootste, maar behaalde bij de parlementsverkiezingen wel het slechtste resultaat in 125 jaar.
De verwachting is dat er in Denemarken opnieuw een middenkabinet komt. In de komende onderhandelingen heeft de minister van Buitenlandse Zaken, Lars Løkke Rasmussen, met zijn kleine sociaalliberale middenpartij de sleutel in handen.
Het waren dramatische uren gisteravond, na het sluiten van de stembussen. Premier en partijleider van de sociaaldemocraten Mette Frederiksen had in haar toespraak een forse teleurstelling te verwerken. Haar partij verloor fors en ging van vijftig naar 38 zetels.
Toch sprak ze van een redelijke uitslag: "We hebben bijna zeven jaar de verantwoordelijkheid voor dit land gedragen, terwijl er verschillende crises over de hele wereld uitbraken. Natuurlijk ben ik teleurgesteld. Maar ik vind het een oké resultaat."
Bij Løkke Rasmussen waren er tranen van geluk. In 2021 richtte hij zijn middenpartij de Gematigden op. Daarvoor was hij tien jaar lang partijleider van de Liberalen en twee keer premier in een rechts kabinet.
In 2019 werd hij door zijn liberale partijgenoten als partijleider afgezet, nadat hij tijdens de verkiezingscampagne zijn droom van een middenregering had uitgesproken en er zelfs een boek over uitbracht.
Løkke Rasmussen leek klaar met politiek, maar besloot in 2021 uiteindelijk om toch een middenpartij op te richten met als doel de uitersten op links en rechts de wind uit de zeilen te nemen.
Zijn strategie blijkt succesvol. In tegenstelling tot de vorige verkiezingen in 2022, toen Løkke Rasmussen niet de beslissende zetels had om een sleutelrol te spelen, is hij dit keer kingmaker. Er is geen linkse of rechtse meerderheid in het parlement en daarmee heeft hij met zijn veertien zetels de macht om de andere partijen tot een middenregering te dwingen.
Løkke Rasmussen deed gisteravond al een oproep aan Frederiksen en Troels Lund van de Liberalen: "Ik wil tegen Troels en Mette zeggen: kom uit je loopgraven en kom naar het midden. Hier wordt het spel gespeeld. Wij staan klaar."
Dat is niet de situatie waar Frederiksen op hoopte. Haar partij moet erkennen dat ze geen volkspartij meer is. De afgelopen vier jaar zaten de sociaaldemocraten in een regering met twee liberale partijen en in die periode heeft ze veel linkse kiezers verloren.
Toch houdt ze vast aan het idee van de sociaaldemocraten als volkspartij: "Met twaalf partijen in het parlement zijn wij nog steeds dé partij die mensen kan omarmen, groot en klein, jong en oud, stad en land. We nemen de verantwoordelijkheid, ook als daar een prijs aan hangt. En dat zullen we blijven doen. Ik sta klaar om de verantwoordelijkheid als premier op me te nemen."
Frederiksen gokte voor de verkiezingen op het 'Groenland-effect'. Veel Denen vonden dat ze het goed deed tijdens de Groenland-crisis, waarbij ze zich verzette tegen de Amerikaanse president Trump, die het eiland wilde inlijven. De sociaaldemocraten stegen in de peilingen en dat was de reden dat Frederiksen vervroegd verkiezingen uitschreef.
Maar veel linkse kiezers vinden de partij inmiddels te rechts op het thema migratie en op economische beleid. Frederiksen probeerde deze kiezers in de campagne terug te winnen door te pleiten voor een 'miljonairsbelasting' voor de allerrijksten. Ook pleitte ze voor uitbreiding van het vervroegd pensioen voor zware beroepen.
In een nieuw middenkabinet, waarin Frederiksen weer premier wil worden, zal ze flink aan invloed inboeten en veel beloftes moeten laten varen.
Frederiksen viert dat haar partij de grootste blijft, ondanks het forse verlies:
Het middenkabinet is een nieuw fenomeen in Denemarken. De Denen zijn gewend aan "blokpolitiek", waarbij partijen vooraf kleur bekennen en zich aansluiten bij een links of rechts blok.
Deze traditie werd al bij de vorige verkiezingen doorbroken toen beide blokken geen meerderheid meer kregen. Nu zijn er nog meer mogelijkheden om een coalitie te vormen dan de vorige keer en wachten er weken van onderhandelingen.
In Nederland kennen we niet anders, maar het is duidelijk onwennig voor de Denen. "Het is een modderige situatie met heel veel kleine partijen en veel mogelijkheden", zo zei een commentator op de nationale tv. "Ik zou zeggen, veel succes met de onderhandelingen."
De automobilist die verdacht wordt van betrokkenheid bij de dood van de 14-jarige Tamar uit Marken in 2020 moet voor de rechtbank verschijnen. Het Openbaar Ministerie heeft een heropend onderzoek naar het verkeersongeval afgerond.
Tamar werd in de vroege ochtend van 25 juli 2020 dood gevonden in de berm van de dijk tussen Monnickendam en Marken. Ze was eerder op de avond weggelopen van huis na een ruzie met haar ouders.
De nu 33-jarige bestuurder kreeg in 2021 een boete van 1500 euro. Volgens het OM had de man te weinig op de weg gelet en kon hij daardoor niet op tijd reageren. Er was onvoldoende bewijs voor vervolging wegens dood door schuld, zo concludeerde het OM destijds.
Uit onderzoek bleek dat de bestuurder wel over het meisje heengereden was, maar Tamar lag op dat moment al op de weg. Het is onduidelijk of ze gevallen is of daar opzettelijk is gaan liggen. De bestuurder, een Duitser, verklaarde dat hij was doorgereden, omdat hij dacht dat hij een gat in de weg had geraakt.
De zaak werd in 2022 heropend naar aanleiding van een juridische procedure door de nabestaanden. Dit gebeurde via een zogenoemde artikel-12-procedure. Hiermee kunnen mensen zich verzetten tegen een besluit om niet tot vervolging over te gaan.
Forensisch onderzoek toonde aan dat er aanwijzingen zijn dat Tamar op een andere plek is gevonden dan de plek van het ongeval. Onderzocht is of ze verplaatst kan zijn. Tijdens de rechtszaak zal het OM de resultaten van het onderzoek toelichten.
"Voor de ouders en broers van Tamar is dit een langverwacht en beladen moment", zegt slachtofferadvocaat Sébas Diekstra. "Na jaren van onzekerheid en wachten is er nu eindelijk het punt bereikt waarop de zaak daadwerkelijk inhoudelijk zal worden vervolgd."
Een datum voor de zitting is nog niet bekend.
Meerdere beroepsverenigingen voor artsen hebben twijfels of de nieuwe website thuisabortus.nl wel voldoet aan de eisen voor goede zorg. Vrouwen kunnen sinds maandag via het online platform gemakkelijker de abortuspil verkrijgen en deze ophalen bij hun eigen apotheek. Maar wat als er na gebruik complicaties optreden?
Op thuisabortus.nl kunnen vrouwen de abortuspil bestellen via een aanvraagformulier, dat vervolgens online wordt beoordeeld door een groep artsen. "Wij beoordelen of er twijfels zijn, of er medische risico's spelen en of de zwangerschap niet ouder is dan negen weken", zei seksuoloog en initiatiefnemer Peter Leusink deze week. "Bij twijfel nemen wij contact op met de vrouw, maar er zal ook een groep vrouwen zijn die op basis van het vragenformulier direct een recept krijgt."
Tot nu toe konden vrouwen alleen een abortuspil krijgen via een abortuskliniek, het ziekenhuis of in sommige gevallen via de huisarts. In het geval van een ongewenste zwangerschap spreekt de patiënt met een arts en die daarna een recept voorschrijft of een afspraak maakt voor een abortus. Tot negen weken mag de zwangerschap worden afgebroken door middel van medicatie - de abortuspil.
Leusink hoopt dat de website de abortuszorg in Nederland toegankelijker maakt en de drempel verlaagt. "Vrouwen ervaren soms druk van demonstranten die bij abortusklinieken staan", zegt de seksuoloog. Ook kan de afstand tot een van de klinieken volgens Leusink een belemmering zijn.
Vaak wordt de medicatie daar afgegeven, maar niet in elke provincie zit een abortuskliniek. "Sommige vrouwen moeten een halve dag vrij nemen, omdat ze in Friesland of in Drenthe wonen."
De Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) benadrukt het belang voor toegankelijke abortuszorg, maar heeft ook zorgen over het nieuwe platform. De huisarts van de patiënt wordt niet geïnformeerd door thuisabortus.nl en de nazorg lijkt niet goed geregeld te zijn.
"De artsen van thuisabortus.nl zijn niet bereikbaar voor patiënten bij complicaties en er zijn geen afspraken gemaakt over wie de zorg opvangt buiten kantooruren," zegt de LHV. "Digitale zorg kan een goede aanvulling zijn, maar kan nooit het contact tussen de patiënt en de arts vervangen."
Naast de huisartsenvereniging is ook het Nederlands Genootschap voor Abortusartsen (NGvA) bezorgd over de ontbrekende begeleiding na de afbreking van de zwangerschap. "We maken ons zorgen over de behoefte van patiënten aan contact en nazorg", zegt de beroepsvereniging. "Uit wetenschappelijk onderzoek en vanuit ervaringsdeskundigen blijkt dat mensen zich eenzaam voelen in dit proces en dat sociale steun hierbij belangrijk is."
Verder zet artsenfederatie KNMG vraagtekens bij het online proces. De Wet afbreking zwangerschap stelt dat een zwangerschap niet mag worden afgebroken, zonder dat de zwangere een arts heeft bezocht en de abortus heeft besproken.
"In de procedure van thuisabortus.nl is een gesprek geen vereiste", zegt een woordvoerder van de artsenfederatie. "Wij vragen ons daarom af of hun procedure wel voldoet aan de huidige abortuswetgeving."
Ook twijfelt de KNMG aan de medische zorgvuldigheid van thuisabortus.nl. "Het is bij een abortus essentieel dat een arts een goed beeld kan vormen van de medische situatie van de zwangere. Het is de vraag of dat via een online aanvraagformulier, en mogelijk zonder contactmoment, goed kan."
De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ), die toezicht houdt op de kwaliteit en veiligheid van de zorg, is aan het beoordelen of de website zich houdt aan de wet- en regelgeving voor online zorgaanbieders.
Nieuwe zorgaanbieders moeten zich verplicht melden bij de IGJ voordat zij starten met de zorgverlening. Thuisabortus.nl heeft zich bij de inspectie gemeld, maar de IGJ laat weten dat zij vooraf geen inspecties uitvoeren. Dat kan pas wanneer de zorg daadwerkelijk aangeboden wordt.
Initiatiefnemer van de website Leusink wil geen inhoudelijke reactie op de kritiek geven. Hij gaat eerst in gesprek met de beroepsverenigingen.
Het Centraal Justitieel Incassobureau (CJIB) ontvangt een hausse aan telefoontjes en mails van mensen die vragen hebben over een nepmail die uit naam van de dienst wordt verstuurd. Vorige week ging het om 5200 telefoontjes over de phishingmail, vergeleken met enkele tientallen in een normale week, zegt een woordvoerder tegen de NOS. Mogelijk is er een verband met de Odido-hack van meer dan een maand geleden.
Het CJIB is verantwoordelijk voor het innen van verkeersboetes en strafbeschikkingen in Nederland. In een van de nepmails die in omloop is, staat dat er een verkeersboete openstaat die binnen 24 uur betaald moet worden via een bijgevoegde link. Als dat niet gebeurt, zou het oorspronkelijke bedrag worden verhoogd.
In sommige mails dreigt de afzender met een aftrek van drie punten op het rijbewijs als er niet betaald wordt. Sommige ontvangers kregen de phishingmail meerdere keren.
Een woordvoerder van het CJIB benadrukt dat de dienst nooit communiceert via de mail, sms of Whatsapp over een boete, aanmaning of betalingsachterstand. Verkeersboetes en aanmaningen worden altijd per post verstuurd via een officiële brief. Ook wordt een e-mailadres nooit als aanhef gebruikt, wat wel gebeurt in de phishingmail.
Op een officiële brief van het CJIB staat altijd een uniek CJIB-nummer. De woordvoerder raadt mensen aan om dat nummer altijd te controleren op de website van de dienst. "Dan kun je zien of het bedrag of de boete klopt." Volgens haar worden oplichters steeds slimmer, waardoor hun mails er ook steeds authentieker uit kunnen zien.
Het CJIB waarschuwt op zijn website over de mail van de oplichters. De dienst heeft de afgelopen paar weken een stortvloed aan mails en belletjes ontvangen. Of de mail iets te maken heeft met de Odido-hack, is het CJIB aan het onderzoeken. Bij het datalek werden van 6,5 miljoen mensen en 600.000 bedrijven gegevens ontvreemd zoals voor- en achternaam, geboortedatum, e-mailadres, IBAN en adres en woonplaats.
Volgens beveiligingsonderzoeker en ethisch hacker Sijmen Ruwhof is het aannemelijk dat de gelekte datasets van Odido actief worden misbruikt om phishingmails te versturen die zogenaamd afkomstig zijn van CJIB. Dat blijkt uit een bericht van een hacker die voor elk bedrijf een uniek e-mailadres gebruikt. Op dat e-mailadres ontving hij de phishingmail van het CJIB. "Daaruit blijkt dus dat het e-mailadres bij de Odido-dataset zat."
Volgens hem is het gebruik van een nieuw e-mailadres voor elk nieuw account een slimme manier om spam te verminderen. Ook is het makkelijker te achterhalen welke partij je gegevens heeft gelekt of verkocht.
De Odido-hackers hebben bij het datalek ook IBAN-nummers van gebruikers van Odido en Ben buitgemaakt. In de phishingmail kunnen criminelen dat vermelden en doen alsof een bedrag via automatische incasso wordt afgeschreven, om mensen te laten geloven dat het bericht echt is, zegt Ruwhof.
Hij waarschuwt dat het gebruik van een adres, persoonsgegevens en het logo van het CJIB zorgt voor extra geloofwaardigheid en authenticiteit, maar dat dit niet betekent dat de mail echt is. "Daar moet je je heel bewust van zijn."
Ook de Fraudehelpdesk waarschuwt dat ze veel meldingen ontvangt over valse boetes uit naam van het CJIB. Een woordvoerder spreekt van een "extreme overbelasting van telefoontjes".
"Vorige week belden tussen de 400 en 500 mensen hierover", zegt de woordvoerder. "Dat wil niet zeggen dat de mail ook vaker wordt doorgestuurd, maar vooral dat mensen zich er zorgen over maken."
De woordvoerder kan niet zeggen of de Fraudehelpdesk sinds de Odido-hack meer meldingen hebben ontvangen van oplichterij. "Dat kunnen wij nog niet vaststellen."
Wel zegt ze dat oplichters gebruikmaken van de commotie rond het datalek door daarnaar te verwijzen en zo angst te zaaien. "Maar dat betekent niet dat ze ook gebruikmaken van de gegevens die op straat liggen."
Op het toeristische eiland Bali is maandagavond een 49-jarige Nederlander doodgestoken, melden Indonesische media op basis van lokale autoriteiten. Het slachtoffer liep steekwonden op en overleed ondanks reanimatiepogingen.
Het ministerie van Buitenlandse Zaken in Den Haag bevestigt dat er een Nederlander is omgekomen op Bali, maar kan niets zeggen over de toedracht. Ook kan het ministerie niet zeggen of de man een toerist is, of om een andere reden op het eiland was.
Buitenlandse Zaken staat in contact met de nabestaanden van de man.
Het steekincident vond plaats in een villa in een plaatsje Kerobokan, ten westen van de Balinese hoofdstad Denpasar. Volgens Indonesische media is dit het zoveelste geweldsincident op Bali in korte tijd.
Het slachtoffer en zijn vriendin stonden volgens de lokale politie op het punt om de villa te verlaten, toen twee mannen op motorfietsen hen aanvielen. De vriendin wist te ontkomen. Na het incident vluchtten de daders op hun motorfiets.
Er is een onderzoek gestart naar het incident, de politie op Bali is op zoek naar de twee daders. De rechercheurs verzamelen bewijsmateriaal, waaronder camerabeelden van rondom de villa.
Op dit moment gaat de politie niet uit van een roofmoord, schrijven Indonesische media, omdat er geen spullen zijn meegenomen.
Indonesische media schrijven op basis van getuigen dat een van de aanvallers een jas van een taxichauffeur droeg en de ander een oranje shirt.
Na een waarschuwingsperiode van twee weken, kunnen gemeentelijke buitengewoon opsporingsambtenaren (boa's) in Enschede vanaf morgen het fatbikeverbod handhaven door boetes uit te delen.
Sinds 11 maart is het niet meer toegestaan om in grote delen van de binnenstad met een fatbike te rijden. De stad is de eerste in Nederland met een dergelijk verbod, bedoeld om de overlast te beperken.
Het verbod geldt voor fietsen met banden breder dan 7 centimeter en met een elektrische hulpmotor. Wie tijdens openingsuren van de winkels op de fiets met dikke banden voorbijraast, riskeert een boete van 115 euro.
Volgens binnenstadmanager Roeland Gringhuis is het effect van het verbod al zichtbaar: "Er staan nu echt veel minder fatbikes", zegt hij tegen RTV Oost.
Hij merkt op dat het in de binnenstad een stuk rustiger is. "Je ziet veel minder rijdende fatbikes, mensen lopen steeds vaker met de tweewieler aan de hand. Maar er staan ook minder fatbikes geparkeerd."
De binnenstadmanager benadrukt dat de kortste route om de stad te doorkruisen, dwars door de binnenstad loopt: "Dat was altijd een populaire route voor hardrijdende fatbikes, dat is nu ook minder", ziet hij.
Dat de fatbikes 's avonds nog wel in de binnenstad mogen rijden, vindt Gringhuis niet zo'n probleem. "Zelf ben ik veel tijdens winkeltijden in de binnenstad te vinden. Ik hoor van mensen dat ze in de avond wel groepjes jongeren in de binnenstad zien fietsen, maar dat mag gewoon."
In de eerste twee weken van het verbod zouden boa's alleen waarschuwingen geven. Toch is de eerste boete al uitgedeeld: een fatbikebestuurder trok zich vorige week niks aan van een eerdere waarschuwing.
De Britse politie heeft twee mannen aangehouden die worden verdacht van betrokkenheid bij het in brand steken van vier ambulances, afgelopen maandag in Londen. De ambulances zijn van een Joodse hulporganisatie.
Het gaat om een man van 47 en een man van 45. Ze werden vanochtend aangehouden tijdens huiszoekingen.
Kort na het incident sprak premier Starmer van een "zeer schokkende antisemitische brandstichting". De Britse politie zegt de zaak zeer hoog op te nemen.
Het onderzoek blijft doorgaan, onder meer omdat uit camerabeelden blijkt dat er drie personen betrokken waren bij de brandstichting. Ook wordt onderzocht of er een link is met Iran.
De ambulances werden gebruikt door de organisatie Hatzola, een non-profitorganisatie die medische noodhulp verleent in de wijk Golders Green, waar veel Joodse Britten wonen. Uit voorzorg zal er de komende tijd meer politie aanwezig zijn in de wijk.
De aanslag is opgeëist door de organisatie Harakat Ashab al-Yamin al-Islamiyyah. Die groep lijkt vrij nieuw en zegt ook achter de aanvallen te zitten op het Europese vasteland, waaronder in Rotterdam en Amsterdam. Op sociale media hebben ze beelden gezet van de aanvallen. De Britse politie onderzoekt de claim.
Online tools waarin met AI-software nepnaaktbeelden kunnen worden gemaakt, gaan overal in Europa in de ban. Het Europees Parlement zal morgen instemmen met een verbod op deze uitkleed-apps, waarmee met hulp van AI mensen op foto's uitgekleed kunnen worden. De EU-lidstaten werden het eerder al eens over een dergelijk verbod.
Het verspreiden van deze beelden is al verboden, maar het is nog altijd erg gemakkelijk om ze met grote generatieve AI-chatbots zoals Grok te maken. Ook verschijnen er nog altijd tal van uitkleedwebsites in zoekmachines zoals Google en Bing.
Deze zoekmachines kunnen fikse boetes verwachten wanneer zij dergelijke websites tonen in hun zoekresultaten. Ook zal het straks verboden worden voor chatbots om de uitkleedfunctie te ondersteunen.
Het aanstaande verbod wordt bij expertisecentrum online misbruik Offlimits gevierd als een grote overwinning. De organisatie waarschuwt al langer voor het gevaar van deze apps en lobbyt ook in Nederland voor strengere maatregelen.
"Het vervelende van die apps is dat ze zo verschrikkelijk laagdrempelig zijn. We zien dat daardoor slachtoffers ook daders worden op school. Voor je het weet ga je je lerares uitkleden of die meid die je leuk vindt", zegt directeur Robbert Hoving van Offlimits. Hij ziet dat de gevolgen voor slachtoffers groot zijn.
"We zien dat jongeren die hiermee te maken hebben gehad slecht slapen, niet meer naar school durven en soms zelfs suïcidale gedachten krijgen." Het verbod verwelkomt Offlimits dan ook met open armen. "Met dit verbod op Europees niveau kunnen we een sterk signaal uitzenden naar Amerikaanse Big Tech-bedrijven."
Europarlementariër Kim van Sparrentak (GroenLinks-PvdA) stond aan de wieg van meerdere Europese wetten over AI en sociale media en heeft zich de afgelopen maanden in het Europees Parlement hard gemaakt voor dit verbod. "Het is wel ontzettend makkelijk om via Google in één keer op zo'n website terecht te komen en in twee clicks een seksueel misdrijf te begaan. We moeten dat gewoon een halt toeroepen."
Een Europees verbod op de apps zou volgens Van Sparrentak heel effectief zijn. "In de praktijk betekent het gewoon dat de tool zelf illegaal is. Dus in principe mag Google het niet meer in de zoekresultaten laten zien en wordt het heel moeilijk om zo'n tool in handen te krijgen en daarmee seksuele misdrijven te plegen."
Dat het verbod op een meerderheid kan rekenen in het parlement komt mede door de steun van de Christendemocraten, waar Jeroen Lenaers (CDA) vicefractievoorzitter van is.
"Uitkleed-apps zijn geen innoverende technologie, het is uitbuiting", zegt Lenaers. "De enorme mentale schade die ze veroorzaken bij slachtoffers, mogen we absoluut niet onderschatten. Bovendien zien we dat kindermisbruikers ook al gretig gebruik maken van dit soort technologie. Een verbod op dit soort apps is dus een cruciale stap."
De net aangetreden staatssecretaris voor Digitale Veiligheid Aerdts is blij met de Europese aanpak. "Het liefst zou je willen dat dit gisteren al verboden was. We kijken in Nederland hoe we mensen die al slachtoffer zijn geworden kunnen helpen door het offline halen van het materiaal. Want zeker als het om kinderen gaat, kan het gezien worden als kinderporno."
Nu het Europees Parlement voor het verbod stemt, is de verwachting dat ook de landen akkoord gaan en het verbod al voor de zomer in alle EU-landen ingaat. Het verbod wordt een toevoeging op de al bestaande AI-wet, waarin eerder al beperkingen werden opgelegd aan techgiganten.
Een Japanse militair is gisteren de Chinese ambassade in Tokio binnengedrongen. Hij klom over de muur en wilde de ambassadeur spreken om te zeggen dat China zijn harde lijn ten opzichte van Japan moet aanpassen. Ook dreigde hij zelfmoord te plegen als zijn eis werd afgewezen.
De man werd ter plekke aangehouden door de Japanse autoriteiten. Later werd er bij de ambassade nog een mes gevonden dat de militair bij zich had.
Het incident gebeurde op het moment dat de spanningen tussen China en Japan zijn opgelopen. China reageerde dan ook zeer verontwaardigd. "We zijn diep geschokt en hebben een krachtig protest ingediend bij Japan." Ook eist China dat Japan grondig onderzoek doet naar de zaak en preventieve maatregelen neemt.
Japan heeft spijt betuigd aan China en heeft gezegd de beveiliging rond de ambassade op te schroeven.
De betrekkingen tussen beide Aziatische landen zijn verslechterd sinds de Japanse premier vorig jaar zei dat een Chinees militair optreden tegen Taiwan een "existentiële bedreiging" voor Japan zou zijn. Daarmee suggereerde ze dat Japan militair kan ingrijpen. China reageerde toen fel.
In december hadden Chinese straaljagers hun radar gericht en vastgezet op Japanse gevechtsvliegtuigen boven internationale wateren, tot grote woede van Japan.
Vorige maand plaatste Japan nog raketten op een eiland vlak bij Taiwan. China zag dat toen al als een vorm van uitlokking en stuurde drones richting het eiland.